فرار از لحظه‌های خالی
دسترسی دائمی به سرگرمی‌های دیجیتال، تحمل بی‌حوصلگی و تجربه وقت آزاد را دشوار کرده است
در صف انتظار، هنگام دم‌کشیدن چای یا حتی در چند دقیقه بیکاری، دستمان ناخودآگاه به سوی گوشی می‌رود. سرگرمی همیشه در دسترس است و کافی است محتوایی تمام شود تا محتوای بعدی جای آن را بگیرد. اما آیا واقعاً باید تمام لحظه‌های زندگی را با چیزی پُر کنیم؟ بخشی از یادداشت روزنامه پیام ما را دراین‌باره می‌خوانید.
امروز برای سرگرم‌شدن دیگر نیازی نیست از خانه بیرون برویم، کسی را پیدا کنیم یا حتی از جایمان بلند شویم. بازی، فیلم، موسیقی و انبوهی از محتوا در تلفن همراه در دسترس است. کافی است صفحه را بالا و پایین کنیم تا چیزی تازه پیدا شود. به‌تدریج به این وضعیت عادت کرده‌ایم که هر لحظه خالی را باید با سرگرمی پُر کرد.
این عادت فقط به بزرگسالان محدود نیست. کودکان نیز در جهانی بزرگ می‌شوند که در آن بازی و ویدئو همیشه آماده است. برای گذراندن وقت آزاد دیگر لزوماً به هم‌بازی، اسباب‌بازی یا حتی خیال‌پردازی و ابتکار شخصی نیاز ندارند. هرگاه حوصله‌شان سر برود، سرگرمی تازه‌ای در دسترس است.
البته مسئله این نیست که سرگرمی دیجیتال بد است یا باید کودکان را از بازی و تماشای ویدئو محروم کرد. قرار نیست هر دقیقه زندگی مفید باشد یا از هر بازی مهارتی به دست آید. اما میان امکان سرگرم‌شدن و نیاز دائمی به سرگرم‌بودن تفاوت وجود دارد؛ تفاوتی که کمتر به آن توجه می‌کنیم.
وقت آزاد همیشه قرار نیست با اتفاقی خاص همراه باشد. گاهی آدم نمی‌داند چه کند، بی‌هدف قدم می‌زند، به جایی خیره می‌شود یا در افکار خودش غرق می‌شود. ممکن است در همین لحظه‌ها ایده‌ای به ذهنش برسد و ممکن است هیچ اتفاق ویژه‌ای نیفتد. اهمیت این زمان‌ها در همین بی‌برنامگی و فرصت مکث است.
وقتی هر سکوت یا انتظاری را با محتوایی تازه پُر می‌کنیم، فرصت کمتری برای توجه به خواسته‌ها و احساسات خود داریم. حتی پیش از آنکه متوجه بی‌حوصلگی شویم، گوشی را برداشته‌ایم تا از آن فرار کنیم.
این مسئله برای کودکان نیز اهمیت دارد؛ نه به این معنا که بی‌حوصلگی لزوماً خلاقیت می‌آورد یا کنارگذاشتن گوشی به کشف بزرگی منجر می‌شود، بلکه از آن رو که زندگی فقط مجموعه‌ای از لحظه‌های جذاب و سرگرم‌کننده نیست. بخشی از زندگی، همین زمان‌هایی است که منتظریم، نمی‌دانیم چه کنیم یا هنوز چیزی توجه‌مان را جلب نکرده است.
شاید بد نباشد بزرگسالان هم گاهی گوشی را کنار بگذارند؛ نه برای انجام کاری مفیدتر یا اثبات خلاقیت خود، بلکه برای تجربه لحظه‌هایی که سرگرمی آماده‌ای در آنها وجود ندارد. در دنیایی که همیشه چیزی برای دیدن و شنیدن هست، شاید توانایی تحمل بی‌حوصلگی و سرگرم‌نبودن، خود مهارتی ارزشمند باشد.