فاجعه در ریه غربی پایتخت

بوستان چیتگر با مساحتی نزدیک به ۹۵۰ هکتار، حاصل برنامه جنگل‌کاری دهه ۴۰ خورشیدی برای بهبود شرایط زیست‌محیطی تهران است که حدود ۵۳ درصد آن را گونه‌های سوزنی‌برگ (مانند کاج و سرو) تشکیل می‌دهند. این ترکیب گیاهی در اقلیم خشک پایتخت، نیازمند نگهداری مستمر است. طبق آماررسمی، حقابه تاریخی چیتگر در گذشته حدود یک مترمکعب (۱۰۰۰ لیتر) بر ثانیه بوده که در سال ۱۴۰۲ با کاهشی فاجعه‌بار به ۱۰ لیتر بر ثانیه سقوط کرد. هرچند با پیگیری‌های قضایی این رقم اکنون به ۷۰ لیتر بر ثانیه رسیده، اما وقفه طولانی‌مدت در آبیاری، بسیاری از درختان را خشک کرده یا به پایان عمر زیستی‌شان رسانده است.
شبیخون سوسک پوست‌خوار و چرخه مرگبار آفت

بحران چیتگر صرفاً به خشکی ناشی از بی‌آبی محدود نمی‌شود. تنش شدید آبی شدید و رسیدگی نامناسب در اواخر دهه ۱۳۹۰، سبب تضعیف بیولوژیک درختان و ورود آفت «سوسک پوست‌خوار و چوب‌خوار» شد. این آلودگی در ابتدا تنها ۱۰۰ اصله درخت را درگیر کرد، اما به دلیل عدم جابه‌جایی و قرنطینه به‌موقع، آفت به سرعت به چندهزار اصله درخت دیگر سرایت نمود. کارشناسان هشدار می‌دهند که در صورت عدم حذف درختان آلوده، این آفت خطرناک می‌تواند به سایر پارک‌های جنگلی پایتخت نیز سرایت کند و یک چرخه نابودکننده را رقم بزند.

در شهریور ۱۴۰۵، انتشار آمار قطع ۳۰ هزار اصله درخت در چیتگر افکار عمومی را تکان داد. شهرداری تهران مدعی است این اقدام، عملیاتی بهداشتی برای امحای درختان آفت‌زده و جایگزینی آن‌ها با نهال‌های چهارساله بومی و کم‌آب‌بر است. با این حال، به دلیل تفکیک مالکیت اراضی (اختیار منابع طبیعی) و مدیریت پارک (اختیار شهرداری)، پاسکاری مسئولیت‌ها مشهود است. مدیرکل منابع طبیعی تهران فاش کرده که به دلیل ابهامات و تخلفات احتمالی در قطع برخی درختان، پرونده‌ای قضایی تشکیل شده است. کارشناسان تأکید دارند که صرف کاشت نهال جدید بدون حل ریشه‌ای بحران آب و نگهداری، تضمینی برای بقای آینده لوت غربی تهران ایجاد نخواهد کرد.